تهران؛ شهر داراها و ندارها /نگاه موزه‌ای به شهر باعث متروکه پروری می‌شود

چهارشنبه ۲ مهر ۱۳۹۹ ساعت ۱۷:۳۱ | کد مطلب: ۳۰۳۴۳
تهران؛ شهر داراها و ندارها /نگاه موزه‌ای به شهر باعث متروکه پروری می‌شود
معاون معماری و شهرسازی معتقد است، تهران به سمت قطبی شدن در حال پیش رفتن است، در نتیجه محلات ضعفا،‌ فقرا،‌ داراها و ندارها در حال پیشرفت هستند. این موضوع ناخوشایندی است که به دلیل نگاه صرف اقتصادی و سوداگری زمین و تجمع خدمات در بخش‌هایی از شهر و گرانی مسکن این اتفاق رخ داده است.
به گزارش اسکان نيوز ،مدیران معاون معماری و شهرسازی در نشست خبری مجازی به سوالات خبرنگاران درحوزه‌های مختلف پاسخ دادند. از آخرین وضعیت صدور پروانه پلاسکو تا گودهای رها شده و ساختمان‌های نیمه‌کاره. در این نشست گزارشی نیز از وضعیت تخلفات ساختمانی در تهران ارائه شد.

عبدالرضا گلپایگانی، معاون معماری و شهرسازی شهرداری تهران در این نشست  به موضوع گزارش عملکرد ۶ ماهه این معاونت برگزار شد، به تغییر رویکرد گفتمان شهری در مدیریت جدید شهری اشاره کرد و گفت: این تغییر رویکرد در برنامه سوم توسعه شهر تهران خودش را قانونی کرد و در اقدامات همه معاونت های شهرداری به وضوح قابل مشاهده است.

اوبا بیان اینکه ترجمان این تغییر رویکرد توجه به کیفیت فضاهای شهری بوده است، ادامه داد: اگر مصوبه برج باغ ملغی شد و ‌کیفیت محله‌ای خیابان‌های تهران در حال احیا است، نتیجه ‌توجه به ارتقا کیفیت فضاهای شهری بوده است.

گلپایگانی با بیان این‌که اجرا دقیق قوانین و مقررات رویکرد دیگر این معاونت بود، گفت:  اگر امروز ادعا می‌کنیم هیچ پروانه ای خلاف مقررات صادر نمی شود،‌ نتایج و ثمراتی دارد که قابل انکار نیست.

او با بیان این‌که رویکرد دیگر در این معاونت احترام به مردم دربرابر حق به شهر است، گفت: باید جزئی‌ترین حق مردم در شهر رعایت شود و مردم حق دارند به صورت شفاف تصمیمات و مدیریت شهری را رصد کنند و طبق قوانین اگر شهرداری نتوانست زمین را با کاربری فضای سبز اخذ کند پس از پنج سال شهرداری حق دارد پروانه بدهد.

گلپایگانی گفت: موضوع دیگری که تغییر بنیادین داشت اصلاح قوانین و مقررات است،؛ در گذشته به دلیل مشکل در اجرا با دور زدن قوانین مشکلات را حل می‌کردند اما مبنای ما این است که با حفظ قوانین و مقررات این موارد اصلاح شوند و به همین دلیل در دو سال گذشته پروژه‌های بزرگی به تصویب کمیسیون ماده ۵ رسید.

او ادامه داد: بازنگری طرح تفصیلی کار بزرگی بود که در دست انجام است، همچنین ‌اصلاح ضوابط پهنه سکونت انجام شده و امیدواریم طی هفته‌های آینده به کمیسیون معماری و شهرسازی برسد. همچنین اصلاح خط آسمان در بسته محرک اقتصادی پروژه بزرگی است که در تامین عدالت اجتماعی و کیفیت فضاهای شهری تاثیر فراوانی خواهد گذاشت. اصلاح ضوابط پارکینگ و طرح تفصیلی منطقه ۲۲ نیز مواردی بوده است که اصلاح و فرایندهای خلاف آن متوقف شد.

معاون شهردار تهران گفت: مکانیزم‌های اجرایی در طرح تفصیلی همزمان دیده و به شورای شهر ارسال شد. تشکیل امکان بانک زمین از محل تعیین وضعیت زمین‌هایی که در خارج از محدوده بودند از جمله اقدامات دیگر ما بوده است. ۲۰ درصد زمین‌ها باید صرف زمین‌های معوض شده و برای تامین سرانه‌های خدماتی در منطقه ۲۲ استفاده شوند.

او با بیان این‌که عمر سکونت در محلات تهران زیر سه سال است، ادامه داد: این به معنی کاهش احساس تعلق به محله و شهر است که یکی از دلایل آن گرانی مسکن و بی‌کیفیتی محلات شهر است و به نوبه خود تلاش کردیم از طریق ارتقا کیفیت محلات آنرا جبران کنیم. در نتیجه پروژه‌های کوچک مقیاس در راستای تامین خدمات و کمک به زندگی بهتر مردم در دستور قرار گرفت.

گلپایگانی با اشاره به این‌که شهر تهران به سمت قطبی شدن در حال پیش رفتن است گفت: در نتیجه محلات ضعفا،‌فقرا،‌داراها و ندارها در حال پیشرفت هستند.  این موضوع  ناخوشایندی است که به دلیل نگاه صرف اقتصادی و سوداگری زمین و تجمع خدمات در بخش هایی از شهر و گرانی مسکن این اتفاق رخ داده است.

معاون شهردار تهران گفت: شهری برای همه،‌ شعاری که سبب شده پروژه‌هایی در این راستا مورد هدف قرار بگیرند.  این پروژه ها در تلاش هستند که شهر را برای همه از معلولان گرفته تا کم‌توانان و سالمندان مناسب‌سازی کند.

معاون شهردار تهران از تنظیم لایحه‌ای برای بی‌خطرسازی گودهای پرخطر خبر داد و گفت: لایحه‌ای برای گودهای پرخطر تهران تنظیم شده است، مبنی بر این‌که در یک بازه زمانی مشخص مالک و متقاضی باید گود را به سطح ایمن برساند و اگر نرسانند، با یک ضمانتنامه بانکی شهرداری خود این کار را انجام می‌دهد.

گلپایگانی گفت: درباره گودهای موجود هم تصمیمات جدی گرفته شد که یا شهرداری با هزینه خود آن‌را با خاک پر می‌کند و یا سازه‌ای را برای تثبیت ایجاد می‌کند. کسانی که ساختمان خود را با گودبرداری نیمه رها کردند و باعث اضطراب همسایه‌ها شدند شهرداری با یک برنامه بسیار جدی این وضعیت را به یک سرانجام ایمن می‌رساند. از مالکین درخواست می کنم قبل از این‌که ما گود را با خاک پر کنیم خودشان این کار را انجام دهد چرا که انجام آن توسط شهرداری هزینه گزافی دارد.

معاون شهردار تهران گفت که؛ این  با همکاری دستگاه قضائی انجام می شود.

گلپایگانی درخصوص   سرانجام طرح توسعه مجلس، گفت: این طرح به تصویب شورای عالی معماری رسیده و نسبت به طرح قبلی بسیار محدودتر شده است. تقریبا محدوده حفاظتی به نصف کاهش پیدا کرده است اما دقت داشته باشید که موضوع تامین امنیت مجلس در اختیار شهرداری نیست بلکه این موضوع در شورای امنیت کشور به تصویب رسیده است.

او درباره مسدود شدن خیابان مردم نیز گفت: سال‌ها است که موقعیت خیابان مردم تغییر پیدا کرده است. افرادی که همان زمان هم در شورا بودند و در جریان تغییر این خیابان، سکوت کرده و حالا تازه از تغییر موقعیتی خیابان و حقوق مردم می‌گویند.

گلپایگانی در خصوص آخرین وضعیت طرح توسعه دانشگاه تهران نیز با بیان این‌که مصوبه شورای عالی معماری در مورد اصلاح محدوده طرح توسعه دانشگاه تهران توسط معاونت حقوقی ریاست جمهوری مغایر قانون تشخیص داده است، اظهارکرد: البته سه هفته قبل با مدیریت دانشگاه هنرهای زیبا که متولی این امر است جلسه داشتیم و تاکید کردیم که توسعه دانشگاه تهران تنها در زمین هایی که مالکیت قطعی آن را دارد باید انجام شود که در این زمینه طرحی تهیه کنند. از سویی دیگر بحث حریم میراثی دانشگاه تهران نیز مطرح است که وزارت میراث فرهنگی محدوده حداکثر ۱۲ متری را برای حریم میراثی دانشگاه تهران تعیین کرده است.

معاون شهرسازی شهرداری تهران در خصوص سرانجام گود برج میلاد، توضیح داد: قرار بود در این گود دو هتل ساخته شود اما شهرداری تهران با شریک خود یعنی بنیاد تعاون ناجا به مشکلات حقوقی برخورد البته بنیاد تعاون ناجا کلا ساخت و سازهایش را در تهران به دلایل مختلف تعطیل کرده که یکی از این پروژه ها برج میلاد بوده است.

وی با بیان این‌که طرح تفصیلی جدید محدوده برج میلاد با ۱۲۰ هکتار به تازگی به تصویب کمیسیون ماده ۵ رسید و سعی کردیم در این طرح جدید رویکردمان بازرگانی مبتنی بر فرهنگ باشد، گفت: امیدواریم گود برج میلاد را در مهر ماه تحویل بگیریم و بعد از آن اقدامات لازم را جهت ساخت سازه جدید و پایدار سازی آن انجام می‌دهیم.

معاون شهرسازی شهرداری تهران در خصوص کاربری جدید گود برج میلاد نیز اظهارکرد: رویکرد ما می تواند فرهنگی و هنری باشد و می‌توانیم کاخ جشنواره یا مکانی برای حراج های تهران بسازیم و یا مکانی برای معرفی صنایع دستی در مقیاس جهانی طراحی کنیم و با توجه به این‌که بیمارستان میلاد نیز در نزدیکی برج قرار دارد توجه به توریسم درمانی نیز مورد تاکید قرار گرفته است.

گلپایگانی در مورد وضعیت ساختمان‌های رها شده پایتخت نیز با بیان این‌که ما در مورد وضعیت ساختمان‌های رها شده محدودیت قانونی داریم و شهرداری متولی آن نیست، گفت: سال گذشته کار مهمی را در شورای عالی شهرسازی انجام دادیم تا بتوانیم قوانین را شفاف کنیم چراکه بر اساس قانون شهرداری تنها می‌تواند به دیوارکشی مخروبه‌ها اقدام کند و حتی در چند مورد که عوارض را به تصویب شورا رساندیم این مهم در دیوان عدالت اداری نقض شد و باید بگویم شهرداری ابزاری برای ساماندهی ساختمان‌های رها شده ندارد.

کاربری یا رویکرد حالا متروکه شده‌اند در واقع یک سرمایه ارزشمند برای یک شهر هستند. به عنوان مثال محور فداییان اسلام ظرفیت زیادی برای ارتقای کیفیت زندگی دارد اما خیلی وقت‌ها به دلیل ثروت و ارزش افزوده این املاک مدیریت شهری می‌ترسد که برای این واحدها برنامه یا طرحی داشته باشد و به همین دلیل به سمت فریز کردن پیش می‌رود که نتیجه اجرای این طرح‌ها «متروکه پروری» می شود. باید بتوانیم از این ظرفیت و ثروت در جهت ارتقای کیفیت زندگی شهری استفاده کنیم و با اجرای طرح های مختلف این ساختمان های متروکه و رها شده را به شهر برگردانیم.

معاون شهرسازی شهرداری تهران در خصوص آخرین وضعیت پادگان ۰۶ با بیان اینکه در پی توافق شهرداری و ارتش ۳۵ هکتار این پادگان در قالب پارک به شهر بر می گردد، گفت: از منظر حقوقی و قانونی این توافق در حال طی کردن روال خود است و جلساتی نیز در شورای شهر برای رفع ابهامات برگزار کردیم و ارتش در حال فراهم کردن مقدمات لازم است.

وی درباره آخرین وضعیت صدور پروانه ساختمانی برای پلاسکو، گفت: در بحث پروانه ساختمانی موضوعات مختلفی همچون نقشه ساختمانی، تیم سازنده، حقوق قانونی و محاسبه عوارض ملاک عمل است که در مورد پلاسکو اختلاف تامین پارکینگ با مصوبه شورای عالی تعیین تکلیف شد و در مورد نقشه ها نیز ایرادات از سوی مالک برطرف شده است و ساخت ساختمان نیز زیر نظر یک شرکت معتبر و با نظارت دقیق در حال انجام است.

گلپایگانی تاکیدکرد: ساختمان پلاسکو دارای پیچیدگی‌های خاصی است چرا که اسناد و مدارک زیادی از آن موجود نیست و پروانه قبلی‌اش نیز متعلق به دهه ۳۰ است و در حال حاضر اختلافی بین شهرداری منطقه و بنیاد مستضعفان در خصوص حقوق مکتسبه وجود دارد.

وی در تشریح این اختلاف گفت: بسیاری از کارگاه‌های فعال در پلاسکو تولیدی بودند و ما این واحدها را به عنوان تجاری به رسمیت نمی‌شناسیم مگر این‌که اجاره نامه بیاورند. مثلا در طبقه اول پلاسکو یک بانک بوده که این بانک فعالیت اداری می‌کرده است نه تجاری و حالا این اختلاف نظر باید در شهرداری منطقه و بنیاد مستضعفان رفع شود.

به گفته او اختلاف نظر شهرداری با بنیاد درخصوص پلاسکو به موضوعات مالی مربوط است و مسائل فنی و مهندسی در این فضا رعایت می‌شود.

گلپایگانی یکی دیگر از تغییر رویکردهای معاونت متبوعش را ایمنی شهر و شهروندان برشمرد و افزود: با توافق با سازمان آتش نشانی واحدهای زیر ۲۰۰ متر مربع ملزم به مجهز شدن به تجهیزات اطفا حقیر شدند. همچنین درباره گودهای پرخطر قرار است لایحه‌ای هفته آینده به صحن شورای شهر تهران ارایه شود که بر اساس آن، در یک بازه زمانی مشخص مالکان گود، باید گود را به یک سطح ایمن برساند اگر این کار انجام نشود، با ضمانت نامه ای که از بانک گرفته می‌شود شهرداری خود، کود را با خاک پر می‌کند. درباره گودهای موجود هم یا مالک با هزینه خودش باید گود را پر کند یا با سازه‌ای که گود را ایمن کند بنابراین به همه مالکان گود هشدار و اخطار می دهیم که پیش از آن‌که شهرداری گود را با خاک یکسان کند، مالکان خودشان اقدام کنند.

گلپایگانی درباره نظارت بر ساخت ساختمان‌ها با نمای تمام شیشه‌ای هم، گفت: محدودیت در بناهای شاخص وجود دارد و بر اساس مصوبه ای که در شورای عالی معماری و شهرسازی تصویب شده، یکسری محدودیت‌ها برای ساختمان با نمای تمام شیشه‌ای از نظر قانونی اعمال شد، مثلا در دریافت پروانه و یا  در حوزه بناهای شاخص در کمیته نمای مناطق محدودیت‌هایی وجود دارد؛ اما اینکه  نمای ساختمان کاملا شیشه‌ای باشد مورد تایید نیست و پروانه برای آنها صادر نمی‌شود.

به گفته او؛ البته چند مورد در تهران وجود دارد مانند؛ بیمارستان امام خمینی (ره)، ساختمانی که در حال ساخت است متاسفانه پروانه نگرفته است و در دوره مدیریت شهری گذشته کار را آغاز کرده است. اما در دوره جدید شهرداری، مکاتبات زیادی با مدیریت بیمارستان و وزیر بهداشت و بهداشت و درمان انجام شده است. با این حال نهادهای دولتی لازم است برای انجام کار و ساخت و ساز حتما فرایندهای قانونی را طی کنند. این مورد به دلیل اینکه در دوره مدیریت گذشته رخ داده بود، در عمل انجام شده قرار گرفتیم، اما در سایر مراکز اجازه آغاز ساخت و ساز بدون پروانه و رعایت نکردن الزامات قانونی از جمله رعایت ضوابط و مقررات مربوط به نما را نمی پذیریم.

علی نورزاده، مدیرکل شهرسازی و طرح‌های شهری  هم در حاشیه نشست خبری معاون معماری و شهرسازی شهرداری تهران که صبح امروز به صورت مجازی برگزار شد، با ارایه گزارشی از عملکرد اداره کل متبوعش، گفت: در طول ۱۰ ماه تقریبا ۳۹ تا ۴۰ طرح در اداره کل شهرسازی در جریان است و از این میزان ۱۹ طرح مانند پروژه فاز ۲ برج میلاد به مراجع مربوطه برای تصویب ارجاع شده است.  

به گفته او؛ ۶ طرح از هشت طرح کمیسیون ماده پنج، مربوط به طرح ساماندهی میادین شهری مانند بهارستان، ولیعصر (عج)، فردوسی، اختیاریه و منیریه است، دو طرح دیگر هم با انتقادات و اصلاحات در کمیسیون ماده پنج مواجه شد. همچنین قرار است بحث هایی درباره مترو و ساماندهی برخی از میادین از لحاظ ساماندهی برای عابران پیاده بررسی شود.

نورزاده با بیان این‌که ۲۰ طرح هم با مشاوران و مراکز دانشگاهی در حال انجام است، توضیح داد: طرح آسیب شناسی طرح تفصیلی که با دانشگاه تربیت مدرس جلو میرود، بحث TOD شهر تهران که با دانشکاه تهران در حال انجام است و مقوله پارکینگ در شهر تهران و اصلاح ضوابط به خصوص در بخش مرکزی شهر در دستور کار است.  

او ادامه داد: حریم بزرگراه‌های ۲ رودخانه مهم تهران مانند گلابدره و فرحزاد در حال بررسی کارشناسی بر اساس نقشه‌های حریم شهری است که وزارت نیرو به شهرداری تحویل داده است. علاوه بر این‌ها در کن و فرحزاد طراحی شهری محله فرحزاد و محله کن در دستور کار است.

مجتبی شکری، مدیرکل حریم شهر تهران هم در این نشست خبری، گفت: حفاظت از حریم با توجه به نرخ رشد جمعیت و نرخ رشد قیمت مسکن در شهر سبب شده برخی از مردم بنا به نیازشان یا انگیزه سرمایه‌گذاری، به حریم نگاه ویژه ای داشته باشند که این خود، با بحث صیانت از حریم مغایر است.

او ادامه داد: بر اساس گزارش استانداری با توجه به گستردگی شهر تهران کمترین تخلفات در این شهر رخ داد به طوری که رشد تخلفات ۱۸ درصد منفی بوده است. با این حال زمانی که قیمت مسکن در شهر بسیار بالا می رود انگیزه برای دست اندازی به حریم هم افزایش پیدا می کند.

شکری با بیان این‌که در بخش‌های جنوبی تهران مانند مناطق ۱۸، ۱۹، ۱۵ و ۲۰ تداخلاتی به دلیل نزدیکی با شهرستان‌های اطراف با فرمانداری‌ها داریم، اضافه کرد: این رخداد سبب شده تا دوگانگی مدیریت صورت بگیرد. اما در این محدوده کمیته صیانت تشکیل شده که در حال تشکیل شورای عالی صیانت با حضور رئیس قوه قضاییه و شهردار تهران هستیم.

امیر مغانلو، مدیرکل امور اجرایی کمیسیون ماده ۱۰۰ شهرداری تهران  هم در این نشست خبری درباره میزان و تعداد پرونده‌های نهادها و دستگاه‌های دولتی در کمیسیون ماده ۱۰۰ توضیح داد: دو درصد از کل آرایی که صادر شده درباره اشخاص حقوقی است.

او ادامه داد: اشخاص حقوقی مالکان ساختمان‌های دولتی، نظامی، بیمارستان‌ها، شرکت‌ها، کمیته امداد امام خمینی (ره)، ستاد اجرایی فرمان امام (ره)، بنیاد شهید، بنیاد مستضعفان، بانک‌ها و ... هستند. مجموع پرونده‌ها درباره اشخاص حقوقی یک هزار و ۱۶۵ پرونده رای بوده و مبلغ جریمه حدود ۲ هزار و ۵۰۰ است. مساحت تخلف هم دو میلیون متر مربع است.

مغانلو با بیان این‌که تخلفات اشخاص حقوقی دو حالت دارد و در هر حالت به کمیسیون ماده ۱۰۰ ارجاع می‌شود، گفت: برخی ساختمان‌ها بدون پروانه هستند، در واقع بسیاری از دستگاه‌ها بر اساس نظام فنی اجرایی، پروانه و مجوز ساخت را از شهرداری دریافت نمی‌کنند. این‌ها املاک بدون پروانه محسوب و تخلفشان احصا می‌شود. حالت دوم، ساختمان‌هایی هستند که پروانه ساخت دارند اما ساخت و ساز انجام شده با پروانه مغایرت دارد.

به گفته او؛ بخشی از آرا اجرا شده و هم مشمول جریمه و هم قلع و اعاده بوده اما رویکرد ما به واسطه اینکه این دستگاه‌ها از منابع عمومی دولت در کشور ارتزاق می کنند این است که سعی می‌کنیم رای‌های تخریب و اعاده اجرا نشود.

مدیرکل امور اجرایی کمیسیون ماده ۱۰۰ شهرداری تهران، درباره میزان جریمه‌ها در کمیسیون ماده ۱۰۰ نیز توضیح داد: در ۶ ماه گذشته از آرائی که در کمیسیون ماده ۱۰۰ صادر شده، ۸۶ درصد به صورت کامل رای قلع و اعاده بوده و ۶ درصد آرای قلع و اعاده همراه با جریمه بوده است. ۹ تا ۱۰ درصد هم جریمه صادر شده است.

او این را هم گفت که، درآمد ۶ ماهه نخست از محل جریمه‌های کمیسیون ماده صد،‌ ۵۸ میلیارد تومان بوده است که به نسبت بودجه به شدت ناچیز است.

مدیرکل بافت های تاریخی شهرداری تهران هم  از شناسایی مکان رویدادهای مهم در تهران و نصب المان خبر داد و  گفت: یک طرحی در شهرداری تهران در حال اجراست که پیرو آن مکان رویدادهای مهم شناسایی شده و به مردم معرفی می شود.

وی با بیان این‌که مکان رویدادها در حصار ناصری توسط پیمانکار شناسایی شده و در حال نصب شناسنامه های آن هستیم، گفت: همچنین قرار است در مکان رویدادهای معاصر، دفاع مقدس و ... المان نصب شود و با دسترسی شهروندان به QR کد به اطلاعات این مکان ها دسترسی پیدا کنند.

 کاوه حاج علی اکبری  هم در این نشست مجازی  در خصوص اقدامات سازمان نوسازی شهر تهران، گفت: ما در مجاورت بافت های فرسوده در حال ساخت 5000 خانه هستیم که این خانه ها در زمین های شهرداری و در مجاورت بافت فرسوده است که به نوعی پشتیبان نوسازی بافت فرسوده و اجرای سیاست خانه به جای خانه است که به نظر می رسد در سال 1400 این خانه ها نیز تحویل شود.

وی در خصوص سرانجام پیشنهاد شهرداری در خصوص ساخت خانه های کوچک مقیاس، گفت: طرح پیشنهادی شهرداری تهران در مورد ساخت املاک کوچک مقیاس سال گذشته در شورای مسکن مورد موافقت رئیس جمهور قرار گرفت و قرار شد که طرح آن تهیه شود.

حاج علی اکبری با بیان این‌که طرح مسکن کوچک مقیاس در چند جلسه مورد بحث قرار گرفت و در نهایت شهردار تهران این طرح را به وزارت کشور فرستاد، گفت: چندین جلسه رفت و برگشت نیز در وزارت کشور با حضور معاونین شهرسازی کلانشهرها برگزار شد و نهایتا طرح به مرحله نهایی رسید و از طریق وزیر کشور به هیات وزیران ارسال شد و بر اساس آخرین پیگیری ها این طرح در کمیسیون زیربنایی دولت در حال پیگیری است.


وی افزود: محتوای این طرح دو بخش است که در بخش اول واحدهای کوچک مسکونی در همه جای شهر ساخته می شود و در قبال آن تسهیلات خاصی ارائه می شود، اما در بخش دوم مسکن کوچک در اراضی متعلق به دولت یا نهادهای دولتی و حمایتی ساخته می شود که قطعا پس از تصویب و ابلاغ این طرح کمک زیادی برای تامین مسکن می کند.