دریاچه بختگان و حق‌آبه‌ای که باز هم آب رفت

دریاچه بختگان و حق‌آبه‌ای که باز هم آب رفت
تعیین حق‌آبه برای تالاب‌ها و دریاچه‌های فارس اکنون محدود به دریاچه بختگان شده است، این در حالی است که تالاب‌های کمجان، کافتر، پریشان، ارژن و سایر دریاچه‌ها و تالاب‌ها در تب خشکسالی می‌سوزند، حرف و حدیث پیرامون رها کردن حق‌آبه بختگان نیز در سال‌های گذشته ارقام مختلفی را بازگو کرده و از ۸۰۰ میلیون متر مکعب تا ۴۰ میلیون متر مکعب متغیر بوده است، اما در عمل حقابه بختگان هر سال آب می‌رود.
يکشنبه ۱۲ آبان ۱۳۹۸
ساعت ۱۲:۴۳
کد مطلب: ۲۳۵۷۶
Share
اسکان نيوز: مسئولان حفاظت محیط زیست استان فارس در سال‌هایی نه چندان دور حق‌آبه بختگان را بین ۳۰۰ تا ۲۵۰ میلیون متر مکعب اعلام و ارزیابی کرده بودند و  بر پیگیری دریافت این حقابه تاکید می‌کردند ، هر چند در همان سال‌ها نیز دریافت حق‌آبه بختگان توام با چانه زنی بود اما رقم  تعیین حقابه برای بختگان در میانگین بلندمدت  ۷۲۸میلیون مترمکعب برآورد می‌شد. از این میزان ۴۲۸میلیون مترمکعب از رودخانه‌های کر و سیوند و ۳۰۰میلیون مترمکعب از حوضه بلافصل دریاچه تامین می‌شده است.

در تازه‌ترین اظهاراتی که مدیر عامل شرکت آب منطقه‌ای فارس در باره تعیین حق‌آبه کشاورزی و محیط زیست بیان کرده  سهم تالاب بختگان  ۴٠ میلیون مترمکعب حق‌آبه تعیین شده است که پس از اولین بارندگی موثر این میزان آب در بستر رودخانه رها می‌شود.

حمیدرضا دهقانی در نشست شورای حفاظت از منابع آب استان فارس اظهار کرد: به زودی و با هدف تامین حق‌آبه زیست محیطی و آب کشاورزان منطقه بخشی از آب سد ملاصدرا به سد درودزن انتقال داده می‌شود.

استفاده از تجربیات اصفهان در تعیین حقابه تالاب‌های فارس 

دهقانی اضافه کرد: در خصوص رودخانه کر حقابه کشاورزانی که در مجاورت رودخانه قرار داشته‌اند و حق‌آبه بخش درودزن نیز هرچه سریع‌تر مشخص می‌شود که در این زمینه از تجربیات و تحقیقات دانشگاه شیراز و شرکت زایند آب که در خصوص رودخانه زاینده رود تجربیات موفقی داشته  استفاده می‌شود.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای فارس با بیان این‌که موجودی سد درودزن در حال حاضر حدود ۵٠٠ میلیون مترمکعب و سد ملاصدرا ١۶٠ میلیون مترمکعب است، افزود:  طی چند روز آینده آب از سد ملاصدرا به درودزن انتقال داده می‌شود.

وی افزود سطح زیر کشت شهرستان مرودشت ٢١ هزار هکتار، شهرستان شیراز ١٣ هزار و ۵٠٠ هکتار و  شهرستان خرامه ١٢ هزار ٣٠٠ هکتار می‌باشد که بر اساس آن  سهم هر بخش رها می‌شود و در مجموع کل سطوح قابل کشت ۴۶ هزار و ٨٠٠ هکتار برآورد شده است.

نیاز بختگان بسیار فراتر از حقابه تخصیصی است

مدیرکل حفاظت محیط زیست فارس نیز اخیرا در  نشست هم‌اندیشی حفاظت از حق‌آبه  تالاب بختگان در شهرستان خرامه، بیان کرد: احیا تالاب بختگان یکی از اولویت‌های سازمان و اداره کل محیط زیست است  و پیگیری برای تامین حق‌آبه بختگان و انجام اقداماتی برای احیا این تالاب و زنده کردن خدمات اکو سیستمی که  می‌تواند برای مردم ایجاد کند از اهداف و اولویت‌های محیط زیست است که دنبال می‌شود.

حمید ظهرابی با بیان این‌که  ۵۰ میلیون متر مکعب حق‌آبه برای بختگان امسال تخصیص داده شده  است، گفت: این میزان حق‌آبه اختصاص یافته توسط سازمان آب، تنها بخش اندکی از حق‌آبه مورد نیاز تالاب بوده  و نیاز آبی تالاب بختگان بسیار فراتر از این ارقام است.

مدیرکل حفاظت محیط زیست فارس یاد آور شد: ملاک عمل، حجم آب ورودی به تالاب بوده و به این میزان می‌بایست شارژ رودخانه نیز اضافه شود. متاسفانه معضلات پیش آمده در حوضه بختگان، نتیجه برنامه‌ریزی‌های غلطی است که ما شاهد نتایج آن هستیم. به عنوان مثال در اکثر حوضه‌های آبخیز کشور در بالا دست بیشتر از حد مجاز از منابع آب استفاده می‌کنند سد می‌سازند سطح زیر کشت را افزایش می‌دهند اراضی دیم را به آبی تبدیل می‌کنند حقاآبه بر جدید تعریف می ‌کنند معیشت مردم را به برداشت منابع آب پیوند می‌دهند و با این اقدام اشتباه به پایین دست آبی تعلق نمی‌گیرد.

بختگان و چشم انتظاری برای حق‌آبه

تامین حق‌آبه تالاب و دریاچه بختگان در استان فارس موضوعی است که در سال‌های مختلف با چالش و چانه‌زنی همراه بوده است، در حالی که مسئولان محیط زیست بر لزوم تامین حق‌آبه حداکثری برای این تالاب تاکید دارند، مدیران متولی رهاسازی آب به ویژه در شرکت آب منطقه‌ای فارس اولویت نخست را تامین آب شرب و کشاورزی می‌دانند و این موضوع به کاهش حق‌آبه تالاب منجر شده است.

دریاچه بختگان در تابستان گرم امسال هم با خشکی دست و پنجه نرم کرد و به‌رغم وعده‌ها و نویدهایی که برای رهاسازی حق‌آبه این دریاچه داده شده بود هیچ گلویی تازه نکرد و هیچ آبی زیر پوست بختگان در تابستان امسال ندوید، دریاچه بختگان که بارندگی مطلوب بهار امسال جان تازه‌ای در کالبد خشک آن دمیده بود اندک اندک رنگ از رخسار باخت و به همان نمکزار سال‌های قبل تبدیل شد.

امسال هم بخشی از جوجه فلامینگوها در شوره‌زار بختگان یکی یکی جان دادند و همچنان حق‌آبه بختگان بعد از سه سال پیگیری و ممارست در کشاکش بودن یا نبودن آب رفت و در محاق نشست.

 با نویدهایی که در اواسط بهار امسال داده شد امیدها برای رهاسازی حق‌آبه بختگان شدت گرفت، اما اکنون در حالی که این تالاب و دریاچه گرمترین روزهای سال را پشت سر گذاشت و در شرایطی قرار گرفت که بیشترین نیاز به حقابه داشت خبری از رها سازی حق‌آبه بختگان نیست، آخرین بازماندگان جوجه فلامینگوها طی هفته‌های گذشته ازبستر نمکزار بختگان جمع‌آوری شدند،  ده‌ها  فلامینگو در شوره‌زارهای این منطقه تلف شدند و هیچ آبی به بختگان نرسید.

تالاب و دریاچه بختگان در سال‌های پرآب زیستگاه زمستانه پرندگانی مانند فلامینگو، درنا، کبوتر دریایی، آب‌چلیک، مرغابی، غاز است که از روسیه و دشت‌های سیبری به ایران مهاجرت می‌کنند.

این دریاچه که در فاصله ۲۲۰ کیلومتری شرق شیراز در استان فارس قرار دارد در حفظ بوم‌ساختار و محیط زیست شهرستان‌های اطراف نیز تاثیر به‌سزایی دارد و در سال‌های گذشته کاملا خشک بود و در حالی که امسال بر اثر بارش‌های بهاری حدود ۶۰ درصد آبگیری شد اما در گرما تابستان باز هم به سمتی خشکی گرایید.
 
مرجع: ایرنا

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط “اسکان نیوز” در سایت منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیرمرتبط باشد منتشر نخواهد شد.